Living Lab i NbS Working Group w Wejherowie

7 lipca 2026 r. w Wejherowie odbyło się spotkanie partnerskie projektu CONE - Współtworzenie rozwiązań opartych na naturze na obszarach miejskich. Wydarzenie było okazją do podsumowania dotychczasowych działań, wymiany doświadczeń oraz omówienia kolejnych etapów wdrażania rozwiązań opartych na naturze (Nature-based Solutions, NbS).

Jednym z najważniejszych elementów spotkania było wydarzenie Living Lab, czyli „żywe laboratorium” – przestrzeń, w której mieszkańcy, samorząd, eksperci i partnerzy projektu wspólnie tworzą oraz testują rozwiązania odpowiadające na lokalne wyzwania.

W ramach Living Lab uczestnicy wspólnie sadzili rośliny w powstającym ogrodzie deszczowym przy ul. Śmiechowskiej 8 w Wejherowie – pierwszym pilotażu NbS realizowanym w ramach projektu CONE.

Jeszcze niedawno teren ten był niezagospodarowaną przestrzenią, w której zidentyfikowano problemy związane z gospodarowaniem wodami opadowymi. Dzięki współpracy miasta, mieszkańców i partnerów projektu miejsce to zmienia się w zieloną przestrzeń pokazującą, jak rozwiązania oparte na naturze mogą wspierać retencję wody oraz poprawiać jakość miejskiego otoczenia.

Powstający ogród deszczowy będzie pełnił funkcję demonstracyjną – jako miejsce, w którym mieszkańcy Wejherowa będą mogli zobaczyć w praktyce, jak działają rozwiązania NbS oraz jakie korzyści mogą przynosić lokalnej społeczności. Jednocześnie będzie to przykład działań adaptacyjnych, które mogą być wykorzystywane również w innych obszarach miejskich.

„To miejsce pilotażowe, tzw. żywe laboratorium, które ma nam posłużyć jako przykład ogrodu deszczowego na terenie miasta Wejherowa. Każdy będzie mógł przyjść i zobaczyć, jak takie rozwiązanie wygląda w rzeczywistości. Liczymy, że podobnych działań pojawi się w mieście więcej” – podkreślają przedstawiciele miasta Wejherowo.

Podczas wydarzenia mieszkańcy mieli możliwość aktywnego udziału w tworzeniu nowej zielonej przestrzeni. Wspólne działania były nie tylko elementem realizacji pilotażu, ale również przykładem podejścia partycypacyjnego, które jest jednym z kluczowych założeń projektu CONE.

NbS Working Group - współpraca i planowanie kolejnych działań

W ramach spotkania odbyło się również NbS Working Group Meeting. Była to przestrzeń do rozmowy o dalszym rozwoju rozwiązań opartych na naturze w Wejherowie oraz o współpracy z lokalnymi interesariuszami.

Uczestnicy omawiali m.in. zaangażowanie mieszkańców i przedstawicieli samorządu w kolejne działania, przygotowanie następnych pilotaży oraz możliwości wykorzystania doświadczeń zdobytych podczas realizacji projektu. Dyskusje dotyczyły również planowanych działań synergicznych projektu CONE na jesień 2026 r.

W spotkaniu uczestniczyli przedstawiciele STG ERB, miasta Wejherowo, Politechnika Gdańska oraz zaproszeni goście.

Webinar - zrównoważony rozwój, a edukacja biznesowa: potencjał czy paradoks?

Zapraszamy na webinar już we wrześniu!

Sustainability and Business Education: Potential or Paradox?

Czy edukacja biznesowa może skutecznie wspierać zrównoważony rozwój? Jak przygotować młodych ludzi do podejmowania odpowiedzialnych decyzji w świecie, w którym cele ekonomiczne coraz częściej muszą iść w parze z troską o środowisko i społeczeństwo?

Podczas webinarium eksperci przyjrzą się relacjom między edukacją, biznesem i zrównoważonym rozwojem, zastanawiając się, czy są one wzajemnym wsparciem, czy też rodzą nowe wyzwania i paradoksy. Spotkanie będzie okazją do poznania inspirujących perspektyw oraz wymiany doświadczeń dotyczących kształcenia kompetencji przyszłości.

📅 Termin: 8 września 2026 r.
🕑 Godzina: 14:00–14:45 (CEST)
💻 Forma: online (Zoom)

Link do udziału w webinarium:
https://uni-rostock-de.zoom-x.de/j/61224721864?pwd=QIpldtDIhSnRkRAmJ3VsAVMd49Jv4k.1

Serdecznie zapraszamy nauczycieli, edukatorów, przedstawicieli instytucji edukacyjnych, samorządów oraz wszystkich zainteresowanych tematyką edukacji na rzecz zrównoważonego rozwoju i odpowiedzialnego biznesu.

Do zobaczenia online!

Spotkanie projektowe w Tolkmicku – projekt CONE

Spotkanie w Tolkmicku poświęcone realizacji projektu CONE było kolejnym krokiem w przygotowaniu pilotażowego wdrożenia rozwiązań opartych na przyrodzie. Rozmowy koncentrowały się na organizacji działań oraz dalszych etapach realizacji inwestycji, która ma łączyć funkcje środowiskowe, edukacyjne i społeczne w przestrzeni lokalnej.

23 czerwca 2026 r. w Tolkmicku odbyło się spotkanie projektowe dotyczące realizacji działania pilotażowego w ramach projektu CONE, współfinansowanego z programu Interreg Central Europe.

W wydarzeniu uczestniczyli partnerzy projektu, eksperci oraz przedstawiciele lokalnych instytucji i interesariuszy zaangażowanych w proces przygotowania i wdrażania inwestycji. Spotkanie miało charakter roboczy i stanowiło element bieżącej koordynacji działań związanych z realizacją pilotażu w Tolkmicku.

Realizowane w Tolkmicku działanie pilotażowe stanowi zintegrowaną demonstrację rozwiązań opartych na przyrodzie (Nature-Based Solutions), których celem jest wspieranie adaptacji do zmian klimatu oraz poprawa jakości zarządzania wodami opadowymi w przestrzeni miejskiej. Projekt łączy komponent infrastrukturalny, edukacyjny oraz partycypacyjny, tworząc spójny model wdrożeniowy możliwy do zastosowania w innych gminach i miastach regionu.

Centralnym elementem przedsięwzięcia jest budowa ogrodu deszczowego na terenie Szkoły Podstawowej im. Mikołaja Kopernika w Tolkmicku. Obiekt pełni funkcję retencyjno-infiltracyjną, umożliwiając czasowe zatrzymanie i naturalne oczyszczanie wód opadowych. Rozwiązanie to wpisuje się w podejście zielonej infrastruktury i stanowi przykład praktycznego zastosowania działań adaptacyjnych w skali lokalnej.

W ramach pilotażu przewidziano również elementy infrastrukturalne poprawiające dostępność terenu oraz integrujące nową przestrzeń z istniejącym układem szkoły i infrastruktury sportowej. Istotnym elementem projektu jest stworzenie przestrzeni edukacyjnej, która umożliwi prezentację funkcjonowania rozwiązań opartych na przyrodzie, w tym działań wspierających edukację ekologiczną oraz materiałów informacyjnych i interpretacyjnych w terenie.

Projekt realizowany jest zgodnie z metodyką Living Lab, zakładającą aktywne włączenie użytkowników końcowych i interesariuszy w proces współtworzenia i testowania rozwiązań. Podejście to umożliwia lepsze dopasowanie działań do lokalnych potrzeb oraz wzmacnia społeczne zakorzenienie inwestycji.

Projekt CONE realizowany jest przez partnerstwo międzynarodowe, w tym m.in. APC ERB oraz GUT, które wspierają rozwój i wdrażanie rozwiązań opartych na przyrodzie w regionie Europy Środkowej i Bałtyku.

Działanie pilotażowe w Tolkmicku pełni funkcję demonstracyjną i stanowi przykład wdrożenia koncepcji NBS w warunkach małego miasta. Zebrane doświadczenia będą podstawą do dalszej wymiany wiedzy oraz potencjalnej replikacji rozwiązań w innych lokalizacjach.

Realizacja projektu wpisuje się w szerszy proces transformacji podejścia do gospodarowania wodami opadowymi oraz kształtowania przestrzeni publicznych w kontekście zmian klimatu. Łączenie infrastruktury zielonej, działań edukacyjnych oraz partycypacji społecznej pozwala na tworzenie rozwiązań trwałych, funkcjonalnych i odpowiadających na lokalne potrzeby. Działanie pilotażowe stanowi istotny krok w kierunku budowania bardziej odpornych i zrównoważonych miast oraz gmin w regionie Europy Środkowej.

Jak skutecznie włączać młodzież w procesy planowania i kształtowania przestrzeni publicznych?

Przedstawiciele Stowarzyszenia Gmin RP Euroregion Bałtyk oraz samorządów z Elbląga, Gdyni i Dzierzgonia uczestniczyli w dniach 15–18 czerwca 2026 r. w międzynarodowym spotkaniu projektu Erasmus+ „Streets for the Youth” w Bradze i Vila Verde w Portugalii. Głównym celem wydarzenia była wymiana doświadczeń dotyczących angażowania młodzieży w procesy planowania przestrzeni publicznych oraz rozwijanie narzędzi wspierających partycypację młodych mieszkańców.

W spotkaniu udział wzięli partnerzy projektu z Francji, Belgii, Portugalii i Polski. Program obejmował prezentacje lokalnych inicjatyw, warsztaty z udziałem młodzieży, wizyty studyjne oraz dyskusje z ekspertami zajmującymi się urbanistyką, architekturą i rozwojem miast.

Pierwszego dnia partnerzy przedstawili przykłady projektów, w których młodzi ludzie uczestniczyli w procesach kształtowania przestrzeni publicznych. Szczególną uwagę poświęcono metodom badania sposobów użytkowania przestrzeni po przeprowadzonych modernizacjach oraz doświadczeniom związanym z tworzeniem i wykorzystaniem aplikacji YET. Narzędzie to wspiera dialog pomiędzy młodzieżą a władzami lokalnymi oraz umożliwia zbieranie opinii na temat przestrzeni publicznych.

W kolejnych dniach uczestnicy spotkali się z młodzieżą zaangażowaną w lokalne projekty realizowane w Vila Verde oraz z ekspertami zajmującymi się planowaniem przestrzennym. Ważnym elementem programu był spacer badawczy po mieście połączony z wykorzystaniem aplikacji YET do analizy przestrzeni publicznych i identyfikacji wyzwań urbanistycznych.

Podczas sesji studiów przypadków partnerzy z Polski zaprezentowali trzy inicjatywy:

Prezentacje stały się punktem wyjścia do dyskusji na temat skutecznego dokumentowania i upowszechniania dobrych praktyk związanych z partycypacją młodzieży. Partnerzy analizowali, jakie informacje są najbardziej przydatne dla samorządów, organizacji społecznych i specjalistów planujących podobne działania w swoich społecznościach.

Projekt „Streets for the Youth” realizowany jest w ramach programu Erasmus+ i koncentruje się na wzmacnianiu udziału młodych ludzi w procesach decyzyjnych dotyczących przestrzeni publicznych. Współpraca międzynarodowa pozwala partnerom wymieniać doświadczenia, testować nowe rozwiązania oraz rozwijać metody wspierające aktywne uczestnictwo młodzieży w kształtowaniu miast i miejscowości, w których żyją.

Projekt Cone - wyjazd studyjny na Węgry i do Słowenii

W dniach 9-12.06.2026, w ramach projektu CONE, przedstawiciele z Wejherowa, Sztumu, Tolkmicka, STG ERB i Politechniki Gdańskiej brali udział w wyjeździe studyjnym na Węgry i do Słowenii pełniąc rolę ekspertów oceny i ewaluacji rozwijanych pilotaży praktycznych rozwiązań opartych na naturze. Celem wizyty była wzajemna wymiana doświadczeń, podsumowanie i koordynacja dotychczasowych działań projektowych w 5 krajach Europy Centralnej oraz poznanie dobrych praktyk i pilotażowych rozwiązań opartych na naturze.

W Budapeszcie mieliśmy okazję zapoznać się z rozwiązaniami zwiększającymi odporność miast z wykorzystaniem drzew i wpływie tworzenia zielonych stref przestrzeni miejskiej, szczególnie w okresach wysokich temperatur i niedoborów wody.

W Jászberény poznaliśmy sposoby walki z siłami natury, zatrzymywania wody w zbiornikach oraz dopływach miejskiej rzeki, które pomagają zwiększać odporność miast na skutki suszy i gwałtownych zjawisk pogodowych.

Następnie odwiedziliśmy Studenice, gdzie lokalne władze zaprezentowały działania związane z ograniczaniem skutków wylewającej rzeki oraz przeciwdziałania osuwaniu się brzegów.

Szczególnie cieszy nas fakt, że w wyjeździe uczestniczyli przedstawiciele lokalnych samorządów, którzy wdrażają i planują dedykowane rozwiązania w lokalnych społecznościach wierzymy, że zdobyta wiedza i doświadczenia, zostaną wykorzystane przy kolejnych inicjatywach czyniąc nasze miasta i gminy bardziej zrównoważonymi i odpornymi

To były dwa intensywne dni pełne inspirujących spotkań, wymiany doświadczeń i praktycznej wiedzy na temat adaptacji do zmian klimatu oraz rozwiązań opartych na naturze.

Circular MuSe - Pilotaże i międzynarodowy przegląd ekspercki

Circular MuSe przenosi dyskusję o gospodarce obiegu zamkniętego z teorii do praktyki.
W Wejherowie partnerzy projektu prezentują pilotażowe rozwiązania, omawiają założenia techniczne i przedstawiają plany inwestycyjne. Każdy projekt przechodzi międzynarodowy przegląd ekspercki obejmujący prezentację, pytania techniczne, analizę ryzyk i rekomendacje od pozostałych partnerów oraz zaproszonych ekspertów. Taka metoda pozwala szybko wykrywać luki, optymalizować koszty i przygotowywać skalowalne modele gotowe do wdrożenia w innych miastach i gminach.

Przykłady pilotaży i ich praktyczne znaczenie

Dlaczego to ma znaczenie i jaki jest cel

Wszystkie pilotaże dążą do jednego celu: ograniczenia odpadów, wydłużenia cyklu życia zasobów oraz stworzenia praktycznych, replikowalnych modeli. Międzynarodowy feedback ekspercki pomaga dopracować rozwiązania tak, by były bezpieczne, opłacalne i akceptowalne społecznie. Dzięki temu małe miasta i obszary wiejskie otrzymują realne narzędzia do transformacji cyrkularnej, które można wdrożyć przy ograniczonym budżecie.

Zaproszenie do współpracy

Reprezentujesz samorząd, jednostkę komunalną, uczelnię lub organizację pozarządową i chcesz przetestować podobne rozwiązania u siebie? Skontaktuj się z nami - wspólne pilotaże, warsztaty i przeglądy eksperckie to najszybsza droga do praktycznych zmian i realnych oszczędności. Razem możemy tworzyć rozwiązania, które działają lokalnie i mają pozytywny wpływ na środowisko.

Kolejny milowy krok zrobiony - wykonanie ogrodu deszczowego w Tolkmicku w ramach projektu CONE nabiera rozpędu

Dnia 8.06.2026 r. doszło do podpisania ważnej umowy przez przewodniczącego Zarządu Stowarzyszenia Gmin RP Euroregion Bałtyk dr. Michała Missana. Umowa dotyczy przekazania w formie użyczenia na rzecz Stowarzyszenia przez władze Gminy i Miasta Tolkmicka nieruchomości na potrzeby realizacji w ramach projektu CONE ogrodu deszczowego.

Ogród deszczowy w Tolkmicku

W ramach projektu na terenie Szkoły Podstawowej im. Mikołaja Kopernika w Tolkmicku powstanie ogród deszczowy. Inwestycja realizowana jest w ramach pilotażu NBS (Nature-Based Solutions) pn. „Projektowanie i budowa systemu drenażu infiltracyjnego dla wody deszczowej wraz z nasadzeniem zieleni z wykorzystaniem metody Living Lab”, współfinansowanego z Programu Interreg Central Europe 2021–2027.

Ideą przedsięwzięcia jest tworzenie ogrodów deszczowych w przestrzeni zurbanizowanej, przekształcanie przestrzeni publicznej oraz zagospodarowanie terenu we współpracy z mieszkańcami, z wykorzystaniem rozwiązań NBS oraz metody „żywego laboratorium”.

Rozwiązanie dla lokalnych wyzwań

W ramach przedsięwzięcia, oprócz wykonania ogrodu deszczowego, zostanie zrealizowane przejście w łączniku pomiędzy budynkiem szkoły, a halą sportową, które ułatwi uczniom oraz mieszkańcom dostęp do ogrodu. Ponadto powstanie ścieżka sensoryczna oraz tablice informacyjne prezentujące rozwiązania oparte na naturze (NBS).

Istotnym elementem pilotażu będą również warsztaty ko-kreacyjne dla mieszkańców Tolkmicka, polegające na aktywnym uczestnictwie w tworzeniu ogrodu deszczowego. Ich celem jest zwiększenie świadomości społecznej w zakresie racjonalnego gospodarowania zasobami wodnymi oraz popularyzacja rozwiązań opartych na naturze.

Jak będzie wyglądał ogród deszczowy

Ogród deszczowy zostanie wykonany w formie zagłębienia terenowego (niecki infiltracyjnej) o głębokości około 30 cm. Jego podstawową funkcją będzie czasowe retencjonowanie wód opadowych, ich podczyszczanie poprzez filtrację w warstwach gruntu oraz stopniowe wsiąkanie do podłoża.

Przyjęte rozwiązanie zakłada możliwie naturalny charakter systemu, bez ingerencji w istniejące warstwy gruntu poniżej strefy wegetacyjnej roślin. Infiltracja będzie odbywać się bezpośrednio do gruntu rodzimego. Nie przewiduje się naruszania głębszych warstw geologicznych ani wykonywania szczelnych izolacji dna ogrodu.

Powierzchnia niecki ogrodu deszczowego wyniesie ok. 180,5 m². Wody opadowe będą doprowadzane do ogrodu za pomocą systemu rynnowego wykonanego w formie otwartego, nieprzepuszczalnego kanału. Kanał zostanie wykonany z trwałych materiałów odpornych na działanie wody i warunków atmosferycznych.

Dno i skarpy kanału zostaną odpowiednio wyprofilowane, aby zapewnić stabilny przepływ wody w kierunku ogrodu deszczowego. W celu ograniczenia prędkości przepływu zastosowane zostaną elementy spowalniające, takie jak wystające kostki kamienne. Kanał będzie również pełnił funkcję estetyczną i krajobrazową, harmonijnie wpisując się w zagospodarowanie terenu.

Na dnie niecki wykonana zostanie warstwa stabilizacyjna z płukanego żwiru. Poniżej znajdzie się warstwa wegetacyjna o grubości około 30 cm, składająca się z mieszanki ziemi urodzajnej oraz płukanego piasku. Warstwy te zapewnią odpowiednie warunki do rozwoju roślinności oraz umożliwią skuteczną retencję i infiltrację wód opadowych.

System nie będzie wykorzystywał kanalizacji deszczowej jako podstawowego odbiornika wód opadowych. Ewentualne rozwiązania awaryjne przewidziano wyłącznie na potrzeby opadów o charakterze ekstremalnym.

Nasadzenia roślinne

W ramach inwestycji wykonane zostaną nasadzenia w obrębie ogrodu deszczowego oraz w jego bezpośrednim otoczeniu. Zastosowane zostaną krzewy i byliny ozdobne tolerujące okresowe zalewanie wodami opadowymi i roztopowymi.

Dobór gatunków będzie uwzględniał odporność zarówno na nadmiar wilgoci, jak i okresowe susze oraz warunki miejskie. Kompozycje roślinne zostaną zaprojektowane w sposób zapewniający wysokie walory estetyczne przez cały rok, dzięki zróżnicowaniu wysokości roślin, struktur oraz terminów kwitnienia.

Realizacja inwestycji została podzielona na dwa etapy:

Wykonanie przejścia w łączniku szkoły i hali sportowej

W ramach projektu zostanie również wykonane przejście w łączniku pomiędzy budynkiem szkoły a halą sportową, ułatwiające dostęp do ogrodu deszczowego.

Zakres prac obejmuje:

Warsztaty ko-kreacyjne dla mieszkańców, ścieżka sensoryczna i tablice informacyjne.

W ramach zadania w miesiącu wrześniu przeprowadzone zostaną warsztaty ko-kreacyjne dla mieszkańców Tolkmicka, obejmujące wspólne nasadzenia roślin w strefie ogrodu deszczowego. Działania te mają na celu przybliżenie mieszkańcom miasta i gminy Tolkmicko idei ogrodów deszczowych, ich funkcji, sposobu działania oraz znaczenia dla zwiększania odporności miast na skutki zmian klimatu.

W ramach działania wykonane zostaną również tablice informacyjne oraz ścieżka sensoryczna, których celem będzie prezentacja rozwiązań opartych na naturze i ich znaczenia dla środowiska.

Wszystkie prace związane z realizacją zadania powinny zostać zakończone najpóźniej do 31 października 2026 r. Łączny koszt wykonania ogrodu deszczowego wraz z pozostałymi elementami wynosi około 140 tys. zł.

II Okrągły Stół o Festiwalu Demokracji w Dzierzgoniu – młodzież współtworzy przyszłe wydarzenie

W Dzierzgoniu odbył się II Okrągły Stół poświęcony przygotowaniom do Festiwalu Demokracji. Przedstawiciele młodzieży, samorządów i instytucji lokalnych wspólnie pracowali nad koncepcją wydarzenia, które ma odpowiadać na potrzeby i pomysły młodych mieszkańców oraz wzmacniać ich udział w życiu publicznym.

II Okrągły Stół w Dzierzgoniu

3 czerwca 2026 r. w Dzierzgoniu odbył się II Okrągły Stół poświęcony przygotowaniom do Festiwalu Demokracji. W wydarzeniu uczestniczyli przedstawiciele samorządów uczniowskich, nauczyciele, samorządowcy oraz osoby zaangażowane w rozwój partycypacji obywatelskiej młodzieży. Spotkanie miało charakter roboczy i służyło wypracowaniu propozycji dotyczących kształtu przyszłego festiwalu, jego programu oraz sposobów angażowania młodych mieszkańców.

Przebieg spotkania i główne założenia

Wydarzenie otworzyli Burmistrz Dzierzgonia Jolanta Szewczun oraz przedstawiciele Młodzieżowa Rada Miejska Gminy Dzierzgoń. W wystąpieniach wprowadzających podkreślono znaczenie dialogu międzypokoleniowego oraz roli młodzieży w kształtowaniu lokalnej demokracji.

Istotnym elementem programu był panel ekspercki dotyczący wpływu aktywności społecznej w środowisku szkolnym na dalszy rozwój edukacyjny i zawodowy młodych ludzi. Swoimi doświadczeniami podzielili się Burmistrz Dzierzgonia Jolanta Szewczun oraz Burmistrz Olsztynka Robert Waraksa.

Warsztat i praca młodzieży

Ważnym punktem programu był warsztat szkoleniowo-motywacyjny dla przedstawicieli samorządów uczniowskich, prowadzony przez Kacper Chyła z Fundacja Proste Założenie. Uczestnicy pracowali nad narzędziami wspierającymi skuteczne działanie w środowisku szkolnym oraz sposobami aktywizacji rówieśników.

Najważniejszą częścią spotkania była debata w formule „okrągłego stołu”. Młodzież, pracując w grupach, opracowywała propozycje dotyczące przyszłego Festiwalu Demokracji. Dyskusje obejmowały m.in. potencjalne atrakcje, zaproszonych gości, lokalizacje wydarzeń oraz sposoby wykorzystania przestrzeni miejskiej Dzierzgonia.

Efekty i wnioski

Efektem pracy uczestników było zgromadzenie licznych pomysłów i rekomendacji, które zaprezentowano podczas podsumowania spotkania. Wskazano, że młodzi mieszkańcy dysponują dużym potencjałem kreatywnym i są gotowi aktywnie uczestniczyć w życiu społecznym, pod warunkiem stworzenia im realnej przestrzeni do współdecydowania.

Spotkanie potwierdziło, że proces przygotowań do Festiwalu Demokracji opiera się na współpracy różnych środowisk oraz rzeczywistym włączaniu młodzieży w procesy decyzyjne.